Page 114 - Demo

112Nj%u00eb sken%u00eb nga shfaqja \n%u00eb Teatrin Shqiptar t%u00eb ShkupitNj%u00eb sken%u00eb nga shfaqja %u201cIvanov%u201d e %u00c7ehovit n%u00eb Teatrin Komb%u00ebtarAnton Pavllovi%u00e7 %u00c7ehov (1860-1904), spikati si nj%u00eb nga z%u00ebrat m%u00eb t%u00eb ve%u00e7ant%u00eb t%u00eb dramaturgjis%u00eb realiste ruse dhe bot%u00ebrore. Dramat e tij i realizoi kryesisht n%u00eb dhjet%u00eb vitet e fundit t%u00eb jet%u00ebs, n%u00eb fund t%u00eb shekullit XIX dhe n%u00eb fillim t%u00eb shekullit XX. M%u00eb 1896, ai doli n%u00eb sken%u00eb me dram%u00ebn %u201cPul%u00ebbardha%u201d, q%u00eb sh%u00ebnoi fillimin e pjekuris%u00eb s%u00eb %u00c7ehovit si dramaturg i realizmit dhe i s%u00eb ashtuquajtur%u00ebs dram%u00eb lirike. Pas saj u shkruan dramat: %u201cXhaxha Vanja%u201d (1897), %u201cTri motrat%u201d (1901) dhe %u201cKopshti i qershive%u201d (1903). Dramaturgjia e %u00c7ehovit b%u00ebri epok%u00eb n%u00eb historin%u00eb e teatrit rus dhe ndikoi jo vet%u00ebm n%u00eb zhvillimin e dramaturgjis%u00eb moderne, por edhe n%u00eb pasurimin e teatrit me nj%u00eb stil t%u00eb ve%u00e7ant%u00eb, t%u00eb quajtur stili tragjikomik %u00e7ehovian, sa lirik aq edhe dramatik, q%u00eb q%u00ebndron n%u00eb aft%u00ebsin%u00eb p%u00ebr t%u00eb dep%u00ebrtuar n%u00eb bot%u00ebn e brendshme shpirt%u00ebrore t%u00eb personazhit, n%u00eb thjesht%u00ebsin%u00eb dhe n%u00eb d%u00eblir%u00ebsin%u00eb e v%u00ebshtrimit dhe t%u00eb ballafaqimit me problemet njer%u00ebzore, n%u00eb p%u00ebrzierjen e dhimbjes s%u00eb ekzistenc%u00ebs me humorin e holl%u00eb dhe elegant. Problemet q%u00eb %u00c7ehovi trajtoi n%u00eb dramat e tij ishin sa universale, aq edhe t%u00eb lidhura me nj%u00eb mjedis t%u00eb caktuar historiko-shoq%u00ebror, q%u00eb n%u00eb fakt %u00ebsht%u00eb Rusia e koh%u00ebs s%u00eb tij. Ai u lidh shum%u00eb me regjisorin e madh t%u00eb teatrit rus Konstandin Stanislavski dhe punoi me t%u00eb n%u00eb Teatrin Artistik t%u00eb Mosk%u00ebs. Edhe pse pjes%u00ebt e tij ishin realiste, spikat%u00ebn edhe p%u00ebr elemente t%u00eb shumta simboliste. Esteti, kritiku i dram%u00ebs dhe i muzik%u00ebs, por mbi t%u00eb gjitha komediografi anglez,Xhorxh Berndard Shou (George Bernard Shaw, 1856-1950), kritikoi n%u00eb form%u00ebn dramatiko-satirike dhe ironike moralin e shoq%u00ebris%u00eb. Nd%u00ebr 52 pjes%u00ebt e tij mund t%u00eb p%u00ebrmendim: komedin%u00eb e tij t%u00eb par%u00eb %u201cSht%u00ebpia e burrave t%u00eb ve%u201d (1892), %u201cProfesioni i zonj%u00ebs Uorren%u201d (1894), %u201cNjeriu dhe lufta%u201d (1894), %u201cKandida%u201d (1895), %u201cNx%u00ebn%u00ebsi i djallit%u201d (1897), %u201cCesari dhe Kleopatra%u201d (1898) %u201cShnd%u00ebrrimi i kapitenit Bresbaund%u201d (1900), %u201cNjeriu dhe mbinjeriu%u201d (1903), %u201cIshulli tjet%u00ebr i Xhon Bullit%u201d (1904), %u201cMajor Barbara%u201d (1905), %u201cPigmalioni%u201d (1912), %u201cSht%u00ebpia e zemrave t%u00eb thyera%u201d (1917), %u201cSh%u00ebn Joana%u201d (1923), %u201cPerandori i Amerik%u00ebs%u201d (1929), %u201cMilionerja%u201d (1936) dhe %u201cGjeneva%u201d (1938). Komedit%u00eb e tij shquhen p%u00ebr humorin e holl%u00eb dhe t%u00eb mpreht%u00eb, si dhe p%u00ebr trajtimin e problemeve sociale. Pjes%u00ebt e tij u quajt%u00ebn edhe drama debati, pasi konflikti shprehet n%u00eb k%u00ebt%u00eb form%u00eb. N%u00eb vitin 1925, ai fitoi %u00e7mimin %u201cNobel%u201d p%u00ebr let%u00ebrsin%u00eb dhe %u00ebsht%u00eb i pari q%u00eb, p%u00ebrve%u00e7 %u201cNobelit%u201d, ka marr%u00eb dhe nj%u00eb %u00e7mim %u201cOskar%u201d. Shpjegim termashdram%u00eb debat %u2013 dram%u00eb q%u00eb e v%u00eb theksin kryesor n%u00eb trajtimin serioz t%u00eb debatit t%u00eb ideve shoq%u00ebrore, morale dhe filozofike. vodevil (fr.) %u2013 shfaqje varieteje ku mbisundon muzika, ske%u00e7et komike, xhonglerimet, numrat me kafsh%u00eb etj.